بقيه علاجش عبارت از دستورات آتى است : اگر تشخيص دادى كه غذاى فرو داده به بالاييهاى بدن نزديك است ، بيمار را وادار به قى كردن كن ! اگر خوراك در بالاييها گير نكرده و به معده راه يافته است ، علاجى را به كار بر كه خوراك داخل معده را بيرون آورد . علاج از آن نوع باشد كه شكم را نرم مىكند . اگر مادهء مسهل تجويز كردى يا خواستى وسيلهء قى ماده را بيرون آورى ، احتياط كن ! آن اندازه از ماده را بيرون كش كه لازم و سازگار با حالت بيمار است ، نه اينكه بيش از حد لازم بيرون ريزد يا چيزى كه دخالتى در بيمارى ندارد بيرون آيد . داروى اسهال دادن يا قىآور بايد از دو خاصيت زير بهره‌مند باشند : 1 - دارويى باشد كه معده را سست نكند . 2 - دارويى باشد كه نيروى معده را كاهش ندهد . در عين حال تغذيه‌دهنده نباشند . روغن سركه ، روغن گل و آب گرم از علاجهاى مناسب هستند . بيمار هيضه نبايد چيزهاى تغذيه‌دهنده را به معده راه بدهد . مثلا عسلاب و اسكنجبين شيرين با آب گرم نبايد بخورد مگر اينكه ناگزير باشد . آب گرم ساده يا آب گرم با اندكى بورك يا آب گرم با نمك نفطى يا آب گرم با كمى زيره مناسب حال بيمار است . گاهى بيمار هيضه به حالتى در مىآيد كه مىخواهد خودبه‌خود قى كند ، اما تهوع هست و قى نيست و از اين حالت آزار بيند كه بايد معالجه شود . بقراط فرمايد : « قى را مىشود با قى معالجه كرد و اسهال را وسيلهء اسهال درمان نمود » . اسهال دادن بيمار براى علاج اسهال هيضه بايد سبك و پسنديده باشد كه ترنگبين و شكر و نمك در اين باره خوب و سازگارند . حقنهء تركيبى زير خوب و از حقنه‌هاى سبك است . نسخه : آب سلق به وزن شصت درهم ، بورك به وزن يك مثقال ، شكر قرمز به وزن بيست درهم ، روغن گل يا روغن سركه به وزن هفت درهم مايهء حقنه شوند . اگر بيمار زيره بخورد براى علاج اسهال هيضه سودمند است . اگر تشخيص دادى كه خلط جمع آمده در بدن صفرائى است و برانگيزانندهء بيمارى هيضه است و بيم آن نداشتى كه همهء بيمارى از غذا باشد حتما كارى كن كه از خارج معده را سرد گردانى حتى اگر برف به كار برى جايز است . قبل از سرد گردانيدن معده كوشش كن كه بيمار را قى دهى ؛ به شرطى كه بيمار قى دادن را بپذيرد . و قى كردن در اندازه‌اى باشد كه بيمار تحمل مىكند . اگر بيمار تشنه باشد در اين سرد گردانيدن معده از خارج تشنگىاش فروكش مىكند . اگر قى كردن در بيمارى هيضه بسيار ابرام كرد و بند نيامد همين سرد گردانيدن معده در بند